hollands glorie

Wandeling Stille Kern, Horsterwold

E

en heerlijk rustige wandeling door natuurgebied Horsterwold in Flevoland. De vele vogels kondigen luidruchtig de lente aan: de ijzige wind maakt plaats voor het zachte voorjaar. Al die riedeltjes en geluidjes maken van deze vroege voorjaarswandeling een ontdekkingstocht door het ontwakende winterlandschap. Maar ook hier geldt, één zwaluw maakt nog geen lente. Een wandeling door een zonnig, rustig en nat oerbos in Flevoland.

Lengte

5,5 km

Routekleur

Geen, GPS-wandeling

Vertrekpunt en parkeren

Parkeerplaats De Horsterberg (gratis)

Maar ook hier geldt, één zwaluw maakt nog geen lente.

Horsterwold: een jong en avontuurlijk bos

De natuur in Flevoland is grotendeels door mensenhanden aangelegd. Dat is bijzonder goed gelukt, moet ik eerlijk toegeven. Hoewel het label van ‘kunstmatig’ nadelig aan de provincie kleeft, is het Horsterwold bijzonder wild te noemen. Veel ongerepte natuur is spontaan ontstaan in dit vooraf op de tekentafel uitgedachte natuurgebied. 

Dat verrast mij, want Flevoland als geheel stond niet per se hoog op mijn wandellijstje. Ik ken de verhalen van de met toeristen overspoelde Oostvaardersplassen – om nog maar te zwijgen over de jaarlijks terugkerende discussie over de grote grazers. 

Hoewel het label van ‘kunstmatig’ nadelig aan de provincie kleeft, is het Horsterwold bijzonder wild te noemen.

Wat is het Horsterwold?

Het Horsterwold is een oerbos, in de jaren ‘90 aangelegd en inmiddels uitgegroeid tot een enorm natuurgebied met open velden en vogelrijke waterpartijen. Ongeveer 3700 hectare groot, qua oppervlakte net zo groot als Aalsmeer en grenzend aan het Nuldernauw. Het Horsterwold staat bekend als het grootste loofbos van Nederland. 

En dat is niet het enige bijzondere aan dit bos: de grond onder het Horsterwold bestaat uit kleigrond. Omdat deze grondsoort zeer vruchtbaar is, heeft zure regen geen invloed op de bomen. Het gevolg is dat de bomen in het Horsterwold spectaculair groeien. Dat maakt van het Horsterwold een rijkelijk stil bos vol leven.

De Stille Kern

In het hart van het Horsterwold ligt de Stille Kern: een natuurgebied van 1100 hectare waar het ook echt stil moet zijn. Zelfs volgens de wet. Mocht je tijdens je wandeling toch mensen tegenkomen die boven de geluidsnormen uitkomen, dan vind je op de diverse bordjes langs de wandelroute een speciaal telefoonnummer om hier melding van te maken. Daardoor blijft het echt stil in de Stille Kern. Een ideale wandeling om in je eentje de coronaperikelen te ontlopen.

In de Stille Kern (en het hele Horsterwold) word je aangemoedigd om juist niet op de gebaande paden te blijven. Hier mag je heerlijk struinen op moedige eenmaanspaadjes. Over de groenstroken, wildwissels of lekker dicht langs de waterkant banjeren: de kans om wild te spotten wordt hierdoor een stuk groter.

Startpunt wandeling en tuurtoren

Deze wandeling ‘Boswachterspad Stille Kern’ start bij de parkeerplaats De Horsterberg aan de Flediteweg in Zeewolde. Ook tevens de parkeerplaats voor bezoekers van de 12 meter hoge tuurtoren. Bovenop de uitkijktoren begrijp je waar het om draait in de Stille Kern: uitgestrekte natuur in een oase van rust. Een mooie start om kennis te maken met dit immense gebied, waar hoorbare stilte de hoofdrol speelt. Je hoort hier hooguit de kudde konikpaarden grazen, de watervogels op het vlakke water tjirpen of het geritsel in het hoge gras van een nieuwsgierig damhert.

De wandelroute start links van de tuurtoren, langs de dichte begroeiing van meidoornstruiken. Na enkele minuten bereik je uitkijkpunt De Horsterberg: een uitkijkheuvel over het hart van het Horsterwold. Welkom in de Stille Kern.

Wandeling langs de waterplas van het Horsterwold

Voor je ligt de waterplas, het middelpunt van de wandeling hier in het Horsterwold. Vele weidevogels komen hier samen, vooral in september wanneer de vogeltrek op haar mooist is. Hier tref je dagelijks op de juiste momenten koninkpaarden, vossen, damherten, reeen, edelherten en vele eendensoorten aan. Genietend van het water vol leven. 

De wandeling van 5,5 kilometer leidt ons door een landschap van torenhoge populieren, varens, mossen en slingerplanten. En zelfs op luttele meters van een kudde konikpaarden. Hier en daar is het bijzonder drassig, zelfs in het vroege voorjaar zijn stevige laarzen geen overbodige luxe. 

Een mooie start om kennis te maken met dit immense gebied, waar hoorbare stilte de hoofdrol speelt.

Flora en fauna in het Horsterwold

Het water in de waterplas stuift zo nu en dan omhoog; het zijn de roofvogels die de neusjes van de zalm uit het water vissen. Overigens zul je hier geen zalm vinden, maar kwakende kikkers en springende karpers des te meer. Evenals ijsvogels en zeearenden, waar je overigens wel een flinke portie geluk voor moet hebben. Langs de waterkant groeit koninginnekruid en kattestaart, de grote keizerlibel zweeft boven het water en tussen de oeverplanten.

Horsterwold: een nieuw bos door essenbos

Waar het eerste deel van de route ons langs het water voert, vervolgt de tweede helft zich door een gesloten bos van onder andere essen. Overigens is driekwart van de essen in het Horsterwold ziek. De bomen hebben een schimmelinfectie, ook bekend als ‘essentaksterfte’. 

Besmette essen die in de buurt van wandelpaden liggen worden voor de veiligheid gekapt. In de toekomst hoopt Staatsbosbeheer samen met de wetenschap en kwekers met de nog levende essen een resistentieprogramma op te starten.

Hier en daar is het bijzonder drassig, zelfs in het vroege voorjaar zijn stevige laarzen geen overbodige luxe. 

De Stille Kern: van waterplas tot dicht bos

Hoewel de waterplas niet meer zichtbaar is in de tweede helft van de wandelroute, ligt deze hemelsbreed niet ver van het wandelpad vandaan. Via dichte bossen en open velden komen we uiteindelijk weer terug aan de achterkant van het water. 

Deze wandeling stond niet hoog op mijn wandellijstje, maar daar moet ik dubbel en dwars op terugkomen. Het Horsterwold biedt rust en ruimte. Er wordt gefluisterd en gehinnikt. Er wordt gevlogen en gezwommen. Flevoland sprak zelden zo mooi.

Alles op een rijtje

4.8/5

Wandelroute

Horsterwold en uitkijktoren

Lengte

5,5 km

Soort wandeling

GPS-wandeling

Start- en eindpunt

Parkeerplaats De Horsterberg (gratis)

Horeca

Geen

Honden

Niet toegestaan, ook niet aangelijnd

Praktische tips

  • Je mag hier lekker struinen door de bossen, overal mag je dus komen. Juist buiten de paden. Het pad langs de plas is 5,5 km lang.
  • Het wandelpad is half verhard en niet geschikt voor mindervaliden.
  • In de winter en tijdens natte perioden kan het hier behoorlijk drassig zijn. Laarzen zijn dan geen overbodige luxe!