hollands glorie

Wandeling Amsterdamse Waterleidingduinen

D

e Amsterdamse Waterleidingduinen in Zandvoort zijn een fantastische omgeving voor uitdagende wandelingen met veel wilde dieren. Liefhebbers van damherten, vossen, diverse water- en roofvogels kunnen hier hun hart ophalen.

Lengte

10 km

Routekleur

Geen, GPS-wandeling

Vertrekpunt en parkeren

Ingang Oase (€), Amsterdamse Waterleidingduinen

Je struikelt hier bijna over de damherten

Voordat we deze wandeling over de Amsterdamse Waterleidingduinen maakten, werden we ‘gewaarschuwd’: je struikelt hier bijna over de damherten. En daar was niets aan gelogen! Deze wandeling over de Amsterdamse Waterleidingduinen was een heerlijk zoekplaatje. Een fikse wandeling over zandheuvels, dichte bossen en flinke duinen.

amsterdamse waterleidingduinen wandelen
tips amsterdamse waterleidingduinen wandelen
tips amsterdamse waterleidingduinen wandelen parkeren

Damherten op de Amsterdamse Waterleidingduinen

Op de Amsterdamse Waterleidingduinen zijn diverse wandelingen te maken, met uiteenlopende kilometerafstanden. Deze wandeling heet ‘het tientje van Waternet’, 10 kilometer schoon aan de haak. Houdt er rekening mee dat deze wandeling een gps-route is, je loopt de route op basis van uitgezette gps-coördinaten via je telefoon of gps-tracker. Heel moeilijk is het niet, want vaak zie je aan de zogenoemde ‘olifantenpaden’ waar de route heen leidt. 

Op de Amsterdamse Waterleidingduinen vind je ook vossen, slangen en (water)vogels.

De meest bekende bewoner van de AWD zijn de damherten. Je hoeft niet op zoek naar ze te gaan, de damherten vind je echt overal. Van diep in de bossen tot de duinen. Neem voor de zekerheid je verrekijker mee, dan spot je ze nog beter. Overigens vind je op de Amsterdamse Waterleidingduinen ook vossen, slangen en (water)vogels. Net zo indrukwekkend als de vele damherten, als je het mij vraagt.

AWD en Waternet

De Amsterdamse Waterleidingduinen hebben deze naam omdat ze worden gebruikt voor de waterzuivering van tweederde van het water voor Amsterdam en omgeving, al sinds 1853. Jaarlijks wordt hier zo’n 90 miljoen m3 water gefilterd (ter vergelijking: één kubieke liter water is duizend liter, 100 emmers water). Hierbij wordt het water eerst uit de Rijn gehaald en door de duinen gepompt. Het duurt ongeveer 3 maanden voordat het water door het duinzand op een natuurlijke manier gezuiverd is. Daarna stroomt het water naar een zuiveringsinstallatie waarna het water verder op een technische wijze wordt gezuiverd.

Wandeling Amsterdamse Waterleidingduinen tips - kans op wild

Tientje van Waternet: wandeling door AWD

De wandeling Tientje van Waternet door de Amsterdamse Waterleidingduinen zit vol variatie. Het is dan ook een pittige wandeling, die veelal over avontuurlijke struinpaden gaat. Op deze route kom je gegarandeerd damherten tegen: met een beetje geluk al zodra je het terrein van de AWD op loopt. Raak de damherten niet aan en voer ze niet. Het blijven wilde dieren en zeker met jongen zijn ze onvoorspelbaar.

Vanaf Ingang Oase vervolgt de wandeling zich door het dichte bos naar de hoge duinen. Zeker rondom de diverse ingangen kan het iets drukker zijn, dit verandert naarmate je verder het duingebied in gaat. Dichte bossen, open vlaktes, waterpartijen en uitzichtpunten wisselen elkaar op hoog tempo af op deze wandeling door de AWD.

Hoogtepunten Amsterdamse Waterleidingduinen

Tijdens deze wandeling over de Amsterdamse Waterleidingduinen kom je langs een aantal cultuurhistorische hoogtepunten. Het is fascinerend dat er zoveel verscholen bunkers in de duinen van Zandvoort liggen. Deze bunkers zijn onderdeel van de Atlantikwall, een meer dan 5000 km lange verdedigingslinie. Aangelegd door de Duitsers, om een invasie van de geallieerden te voorkomen.

Een van de hoogtepunten van deze bunkers is het zogenaamde Museumduin. Dit zijn twee kunstbunkers waar in de Tweede Wereldoorlog Nederlandse kunstschatten in werden opgeslagen. Door de ligging van deze bunkers kregen ze de naam ‘museumduin’. Het museumduin was na de bouw in juli 1940 klaar op 1 mei 1941, hiervoor werd maar liefst 40.000 m3 zand weggegraven. Het weggehaalde zand werd vervolgens teruggestort om de bunkers een beschermende laag te geven van 12 meter hoog. Hoewel dat misschien niet nodig was, want het zijn flinke units.

De bunkers van zwaar bewapend beton hebben wanden van 80 cm dik en een dakdikte van 1,25 meter. De toegangstunnels staan haaks op elkaar, waardoor de drukgolf van een mogelijke bominslag kon worden opgevangen. Hier werden kunstschatten opgeslagen uit onder andere het Frans Halsmuseum, het Prentenkabinet en de Universiteitsbibliotheek Leiden. Zelfs particuliere kunstcollecties van het Koninklijk Huis werden hier ondergebracht.

Deze bunkers zijn onderdeel van de Atlantikwall, een meer dan 5000 km lange verdedigingslinie. Aangelegd door de Duitsers, om een invasie van de geallieerden te voorkomen.

Struinen op de Amsterdamse Waterleidingduinen

Het bijzondere aan de AWD is dat je overal je eigen weg mag gaan: heerlijk eindeloos struinen door de bossen, van de paden en op weg naar verborgen wildpaadjes. Het Tientje van Waternet gaat een aantal keer van de aangelegde paden af, wat ervoor zorgt dat je je even opnieuw moet oriënteren op de omgeving. Ben je de weg kwijt? Beklim dan de eerstvolgende duintop dat je tegenkomt: de kerktorens kunnen immers nooit ver weg zijn.

tips amsterdamse waterleidingduinen - wandelen Amsterdamse Waterleidingduinen
Mooiste wandeling Waterleidingduinen - Wandelroute Amsterdamse Waterleidingduinen

Toegang AWD

De Amsterdamse Waterleidingduinen zijn via diverse ingangen te bereiken. Mijn advies is om zo vroeg mogelijk de duinen te bezoeken, op zonnige dagen kan het er weleens druk zijn op de parkeerplaats. Toegang tot de duinen kost 2 euro per persoon, ongeacht vanaf welke ingang je komt. Wij kwamen via Ingang de Oase, waar je ook langs Pannenkoekenhuis de Oase komt: een prima stop voor een koffie of thee to go.

Het bijzondere aan de AWD is dat je overal je eigen weg mag gaan: heerlijk eindeloos struinen door de bossen, van de paden en op weg naar verborgen wildpaadjes.

Alles op een rijtje

4.3/5

Wandelroute

Amsterdamse Waterleidingduinen

Lengte

10 km

Soort wandeling

GPS-wandeling

Start- en eindpunt / Parkeren

Ingang Oase, Zandvoort (€)

Horeca

Pannenkoekenhuis de Oase

Honden

Verboden, ook niet aangelijnd welkom

Praktische tips

  • Damherten zijn overal goed zichtbaar, houd veilige afstand en voer ze niet
  • Om de vossen te zien, kun je het beste na de ochtendzon of voor de avondzon komen. Vossen zijn schuw.
  • Parkeren kan bij de diverse ingangen van de AWD
  • Toegang tot het park kost €2,- per persoon